Hiện tại Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật đang cứu hộ cho
Góc khuất sau những ánh mắt sợ hãi
“Không ai muốn bị tước đoạt gia đình bởi những chiếc bẫy săn, và cũng không một sinh mệnh nào muốn bị vứt bỏ khi tình thương con người đã cạn.”
Mỗi cá thể tìm về với Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật Vườn Quốc gia Bù Gia Mập đều mang theo một câu chuyện đầy vết xước.
Nạn săn bắt và buôn bán trái phép: Đằng sau những chuyến xe phi pháp và những chiếc bẫy thép là chuỗi ngày giam cầm khắc nghiệt. Sự bạo lực ấy không chỉ để lại những vết sẹo thương tật nặng nề trên thân thể, mà còn khoét sâu vào tâm lý, khiến các em luôn sống trong hoảng loạn, thu mình và mất hoàn toàn niềm tin vào không gian xung quanh.
Bí đỏ - Nạn nhân của những chiếc bẫy vô tình và vết thương chưa thể nguôi ngoai.
Bí Đỏ may mắn hơn nhiều cá thể khác khi thân thể còn nguyên vẹn sau ngày được giải cứu khỏi săn trộm. Nhưng ít ai biết, điều tàn khốc nhất em phải mang theo là chuỗi ngày bị giam cầm trong chiếc lồng chật hẹp, chịu đánh đập và bất lực chứng kiến người thân yêu nhất của mình mất đi.
Cú sốc quá nặng nề đẩy Bí Đỏ vào cơn trầm cảm sâu sắc. Những ngày đầu về trạm cứu hộ, em không chịu ăn uống, chỉ ngồi bó gối với ánh mắt nhìn xa xăm đầy ám ảnh.
Không một ai mong muốn phải chứng kiến cảnh mất đi gia đình, cũng không ai mong muốn bị bỏ rơi khi tình thương không còn.” Chiếc lồng sắt năm xưa có thể đã được phá bỏ, nhưng cánh cửa lòng của Bí Đỏ dường như vẫn còn khép chặt sau những vết cắt quá khứ.
Hành trình để một đứa con của rừng thực sự "trở về nhà" không tính bằng ngày một ngày hai, mà bằng sự kiên nhẫn vô điều kiện của những người làm công tác bảo tồn. Dù Bí Đỏ có bao nhiêu lần ngập ngừng quay đầu lại, trạm cứu hộ vẫn luôn là điểm tựa chở che ấm áp, lặng lẽ đồng hành và chờ đợi ngày em đủ bình yên để một lần nữa dũng cảm dang tay đón lấy vòm trời đại ngàn tự do.
Hai bạn khỉ kế bên nhà của Bí đỏ - những nhân chứng sống cho sự tàn độc của nạn săn bắt trộm. Những chiếc bẫy kẹp kim loại vô tình nơi rừng sâu đã cướp đi những phần chi lành lặn, để lại những cơ thể khuyết thiếu và nỗi đau đeo đẳng suốt đời.
Em mất đi một cánh tay, em khuyết đi một bước chân. Những chiếc bẫy kẹp kim loại tàn nhẫn nơi rừng sâu đã cướp đi phần cơ thể lành lặn, biến những đứa con vốn thuộc về tán cây cao thành những sinh linh yếu thế. Trong thế giới hoang dã khắc nghiệt, mất đi sự nhanh nhẹn đồng nghĩa với việc trở thành kẻ yếu thế, mất khả năng tự vệ và không còn cơ hội theo kịp bước chân của bầy đàn. Với các bạn, cánh cửa trở về với tán rừng tự nhiên gần như đã vĩnh viễn khép lại.
Trạm cứu hộ giờ đây là ngôi nhà duy nhất mà các bạn có thể nương tựa. Dẫu không thể trả lại cho các bạn một cơ thể nguyên vẹn hay vòm trời đại ngàn tự do, tình yêu thương và sự chăm sóc tận tụy của các cán bộ nơi đây sẽ là liều thuốc chữa lành, chở che cho các bạn có được một cuộc đời bình yên và hạnh phúc quãng đời về sau.
Hệ lụy xót xa từ trào lưu nuôi thú cưng: Bị tách khỏi vòng tay thú mẹ từ thuở lọt lòng để phục vụ thú vui nuôi nhốt, nhiều bạn lớn lên giữa bốn bức tường chật hẹp và sự phụ thuộc hoàn toàn vào con người. Khi bản năng hoang dã - từ kỹ năng săn mồi, tìm kiếm nguồn nước, leo trèo đến phản xạ tự vệ - bị mài mòn theo năm tháng, các em rơi vào tình cảnh bất lực: không thể tự sinh tồn ngoài tự nhiên nếu không có sự nâng đỡ kịp thời.
Rù Rì - Vốn là loài chim săn mồi kiêu hãnh thống trị vòm trời tự do, Rù Rì lại bị tước đoạt khoảng không rộng lớn chỉ để thỏa mãn thú chơi thú cưng xa xỉ và mong muốn phô trương quyền uy vị kỷ của con người.
Đến với trạm cứu hộ, Rù Rì phải bắt đầu lại từ con số không: học cách mở rộng đôi cánh, học lại bản năng tự săn mồi và quan trọng nhất là từng bước gỡ bỏ nỗi sợ hãi con người đã hằn sâu trong tâm trí.
Rái cá
Chỉ vì vẻ ngoài đáng yêu và những video triệu view trên mạng xã hội, rái cá từng trở thành nạn nhân của trào lưu nuôi thú cưng độc lạ. Người ta mang các em về nuôi trong những căn phòng tiện nghi, nhưng lại không có đủ thời gian và sự hiểu biết để tôn trọng thế giới tự nhiên của chúng.
Bị ép ăn những món ăn gia vị của con người, các cơ quan nội tạng vốn nhạy cảm như gan, thận của các em dần suy giảm chức năng nghiêm trọng. Đau đớn hơn, việc nuôi nhốt khô khan đã tước đoạt đi vương quốc nước của rái cá - biến một loài thủy sinh bơi lội điêu luyện trở nên sợ nước, vụng về và phụ thuộc hoàn toàn vào những bữa ăn nhân tạo.
Khi không có khả năng nuôi nữa, các bạn được đưa đến Trung tâm cứu hộ, bảo tồn và phát triển sinh vật. Các anh chị trong Trung tâm đã nỗ lực để có thể xây dựng môi trường và tập lại bản năng vốn có của rái cá cho các bạn trong từng hoạt động sinh hoạt và ăn uống thường ngày.
Chú chim Niệc - hay còn gọi là Niệc mỏ vằn
Sở hữu chiếc mỏ vằn độc bản cùng hình dáng kỳ vĩ, Niệc mỏ vằn là một trong những biểu tượng sinh động của rừng già. Thế nhưng, chính nét đẹp độc lạ này lại biến các em thành mục tiêu săn lùng, bị biến thành món "thú cưng quý tộc" để thỏa mãn thói khoe khoang quyền uy và đẳng cấp của con người.
Trong tự nhiên, chim Niệc là loài chung thủy và đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc phát tán hạt giống cho rừng sâu. Bị nhốt sau khung sắt hẹp hòi, chiếc mỏ lớn vốn để vượt qua giông gió và tìm kiếm quả rừng nay trở nên thừa thãi, còn bản tính hoang dã kiêu hãnh bị dập tắt hoàn toàn.
Tình yêu giữa lòng đại ngàn
Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật Vườn Quốc gia Bù Gia Mập không phải là một "sở thú" để ngắm nhìn qua hàng rào, mà là ngôi nhà chữa lành được dựng xây bằng sự tận tụy và tình yêu thương của đội ngũ cán bộ, kiểm lâm nơi đây:
Không gian sống mô phỏng sinh cảnh tự nhiên: Từng khu chuồng phục hồi được thiết kế tỉ mỉ, đan cài bóng mát của cây rừng, dây leo và nền đất tự nhiên để các em dần tìm lại cảm giác quen thuộc với rừng già. Mọi quy trình tiếp xúc đều được cân nhắc kỹ lưỡng nhằm giảm thiểu tối đa hơi người, tránh việc động vật bị thuần hóa thêm một lần nữa.
Bữa ăn thuần khiết từ rừng: Chế độ dinh dưỡng của các bạn được chăm sóc nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn tự nhiên: tuyệt đối nói không với thuốc hóa học, phân bón tổng hợp hay thức ăn công nghiệp. Nguồn thức ăn phong phú từ quả rừng, đọt non và hạt mầm theo mùa giúp hệ tiêu hóa của các em làm quen lại với hương vị thuần khiết của đại ngàn.
Kiên trì đánh thức bản năng lãng quên: Các chuyên gia từng ngày đồng hành cùng các em qua từng bài tập phục hồi hành vi - từ việc dạy cách giấu mồi, tập phản xạ leo trèo, rèn luyện sự cảnh giác cho đến việc tập bơi lặn - để ngọn lửa hoang dã âm ỉ bên trong được thắp sáng trở lại.
“Các bạn động vật tại đây không cần phải yêu mến, thậm chí có thể ghét chúng tôi. Chỉ cần tỷ lệ các bạn được bình an quay về với tự nhiên cao hơn mỗi ngày, đó đã là niềm hạnh phúc lớn nhất của những người làm công tác cứu hộ.” - Cán bộ Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và phát triển sinh vật Vườn Quốc Gia Bù Gia Mập
Về nhà thôi!
Đi cùng các em suốt những ngày đau đớn nhất, điều những người cứu hộ mong mỏi nhất lại là ngày… được nhìn các em quay lưng bước đi. Bởi chiếc lồng dẫu ấm êm đến đâu cũng không thể thay thế được bầu trời đại ngàn tự do.
Nỗ lực vì từng phần trăm cơ hội: Từng phác đồ trị liệu, từng giọt mồ hôi của các cán bộ chăm sóc đều hướng đến một mục tiêu duy nhất: nâng cao tối đa tỷ lệ hồi phục và khả năng tự lập của từng cá thể trước khi tái thả.
Khoảnh khắc rừng đón những đứa con trở về: Giây phút chiếc lồng mở ra, khi những cánh chim vút bay lên tán rừng xanh ngắt hay bầy khỉ thoăn thoắt chuyền cành trở lại rừng sâu Bù Gia Mập, đó là lúc hành trình chữa lành khép lại để mở ra một cuộc đời tự do đích thực. Bởi thiên nhiên thuộc về tự nhiên, và rừng già chỉ thực sự hồi sinh khi những đứa con của nó được cất tiếng reo vui giữa đất trời.